archirama.pl

Życie na gruzach Warszawy. Zobacz zdjęcia Chomętowskiej i Chrząszczowej

Manicure w budzie na Placu Trzech Krzyży, paszteciarnia na gruzach na Sienkiewicza 8. Tak życie warszawiaków w zrujnowanym po wojnie mieście przedstawiały dwie fotografki: Zofia Chomętowska i Maria Chrząszczowa. Zobacz zdjęcia starej Warszawy słynnych dokumentalistek na wystawie w Domu Spotkań z Historią!

Zofia Chomętowska "Robotnicy porządkujący gruzy"

Zofia Chomętowska "Robotnicy porządkujący gruzy", kościół św. Aleksandra 1945

Fot: Fundacja Archeologia Fotografii /Chomętowscy

parytet w historii fotografii

Na wystawie w Domu Spotkań z Historią zobaczymy 66 fotogramów kronikarek: Zofii Chomętowskiej i Marii Chrząszczowej, a jest to tylko preludium do świetnego albumu którego promocja odbędzie się 3 listopada.

Obie, zawodowe fotografki zaczęły robić zdjęcia zniszczonej Warszawy od wiosny 1945 roku. Świetne kompozycje, estetyczne kadry, świadczą o indywidualności dokumentalistek, których poetyka i styl w różny sposób pokazują zrujnowane miasto.

Dla Chomętowskiej, która fotografowała 35mm Leicą ważny był detal i sceny rodzajowe. Ciekawe jest to, że szukała miejsc, które fotografowała jeszcze przed wojną. Chrząszczowa używała aparatu średnioformatowego Rolleiflexa 6x 6 cm, dlatego starannie dobierała wysmakowane, estetyczne kadry.

Kuratorka Karolina Lewandowska mówi, że zdjęcia fotografek zrujnowanej Warszawy są bardzo znane. Często przedrukowywane w różnych folderach, ale publikowane bez ich nazwisk. Celem wystawy jest więc przywrócenie pamięci o autorkach.

życie na gruzach

Fotografki robiąc zdjęcia zburzonej stolicy często robiły to razem, na wystawie zobaczymy 4 takie zestawienia podobnych kadrów, pokazujących jednak różnice nie tylko ze względu na użyty aparat, ale oryginalne spojrzenie i poetykę.

Szczególnie interesujące są widoki odradzającego się handlu i usług. Prywatne inicjatywy mieszkańców, sprzedaż książek, rowerów, mleka.

Jedno ze zdjęć Chomętowskiej pokazuje robotników siedzących na przewróconej kolumnie kościoła św Aleksandra, przypomina ikonograficznie słynną fotografię przedstawiającą 11 robotników jedzących lunch na 69 piętrze GE Building w Nowym Yorku. To dzięki takim wystawom, zdjęcia zapomnianych fotografek mogą stać się równie słynne.

czas na dokument

Chomętowska mimo, iż przed wojna znała bardzo dobrze środowisko piktorialistów (fotografów artystycznych, którzy ingerowali w zdjęcie w trakcie jego wywoływania, dokonywali jego obróbki – przypis red.) i bez trudu odnalazła się w tej estetyce, fotografowała bliską jej rzeczywistość a jej zainteresowania dokumentem pokazuje cykl zamówiony przez prezydenta Warszawy Stefana Starzyńskiego „Warszawa wczoraj, dziś i jutro”.

W obiektywie Chomętowskiej znalazły się wówczas drewniane domy na Woli, czy wysypiska śmieci, zdjęcia pokazujące, co powinno się zmienić w Warszawie.

Fotografie Chrząszczowej sprzed wojny nie zachowały się, pierwszy znany zbiór jej prac to powojenne zdjęcia ruin stolicy. Do połowy lat 70. pracowała jako zawodowy fotograf w Polskiej Agencji Prasowej i pracowni „Foto- Service”, drukowała w takich czasopismach jak „Architektura”, „Stolica” i „Kobieta”.

sen o Warszawie

Ekspozycję wraz z albumem przygotowała Fundacja Archeologii Fotografii. To w ramach jej promocji zorganizowała również projekt „Fotografie korekcyjne”, w którym artystka Karolina Breguła umieściła w rożnych miejscach Warszawy siedem fototapet zrobionych z archiwum Zofii Chomętowskiej.

Powiększone fotografie rozsiane po dzielnicy Śródmieście, zawierają element krytyczny dotyczący przestrzeni naszego miasta. Np. to z brudnego Dworca Zachodniego, przedstawiające kobietę po kąpieli błotnej, którą obmywa strumień wody ze szlauchu.

Chomętowska już od lat 30 portretowała Warszawę, potem także odradzające się po wojnie życie. Wystawa w DSH jest więc kolejnym projektem Fundacji Archeologii Fotografii, który odkrywa dla szerokiego widza zapomniane, fotograficzne archiwa.

 

Fototapety Karoliny Breguły: do 3 października 2011

Wystawa w Domu Spotkań z Historią: do 13 listopada 2011

Autor: Marta Żylska
Zdjęcia: Fundacja Archeologia Fotografii /Chomętowscy, Fundacja Archeologia Fotografii /Maria Jarecka, Marta Żylska
Data publikacji: 30.09.2011 19:38

Z działem Lifestyle poznasz tajniki współczesnego stylu życia. Jeśli nieobca Ci moda, sztuka czy projektowanie, nasz dział okaże się miejscem idealnym dla Ciebie. Znajdziesz tu wiele inspiracji, które pozwolą zmienić nie tylko wnętrze domu czy mieszkania, ale także uczynić Cię bardziej wrażliwym na otaczające Cię zjawiska. Dział Lifestyle zaskoczy Cię nowinkami ze świata mody, dzięki czemu Twoja garderoba będzie wypełniona jedynie stylowymi ubraniami tudzież dodatkami. Jeśli interesują Cię futurystyczne projekty pełne oryginalności oraz zaskakujące niekonwencjonalną formą, ten dział dostarczy Ci ich w wystarczającej ilości. W dziale Lifestyle wielkie modowe powroty! Dowiesz się, które dodatki możesz śmiało pożyczyć od babci lub wyciągnąć z pamiątkowego kuferka mamy. Nie czekaj, styl życia zależy tylko od Ciebie!